Toby de tandenborstel: het verhaal van ons spel over gezonde gewoontes

Wat je kind leert met Toby

Tandenpoetsen, handen wassen en naar bed gaan zijn routines: dezelfde kleine stappen, in dezelfde volgorde, elke dag. Het spel is precies daaromheen gebouwd. Je kind zet de vijf stappen van handen wassen op volgorde, en daarna de vijf stappen voor het slapengaan, van bad tot licht uit.

Om stappen op volgorde te zetten, moet je kind zich afvragen: wat komt eerst, en wat komt daarna? Komt een stap op de verkeerde plek terecht, dan vraagt het spel gewoon wat ervoor komt.

Het spel maakt tijd ook zichtbaar. Het poetsen loopt op een ring die aftelt, en de mond is verdeeld in vier stukken. Elk stuk licht om de beurt op, zo leert je kind boven en onder te poetsen, aan beide kanten, en niet alleen de voortanden.

Handen wassen werkt net zo. Als de stappen op volgorde staan, boent je kind twintig seconden mee met drie gesproken aanwijzingen:

• Boen je handpalmen en de bovenkant van je handen
• Nu tussen je vingers, en rond je duimen
• En de vingertoppen

Waarom we een spel over gezonde gewoontes hebben gemaakt

Kinderen stellen elke avond dezelfde vragen. Waarom moet ik weer poetsen? Hoe lang is twee minuten? Waarom mag ik vanavond niet zonder bad? Die vragen gaan niet echt over tanden. Ze gaan over waarom routines eigenlijk belangrijk zijn.

Twee minuten kun je niet zien, en bacteriën ook niet. Dus gaven we ze allebei een vorm. Bacteriën werden suikerbeestjes die op de tanden zitten, en tijd werd een ring die langzaam leegloopt. Nu is er iets om te zien en iets om achterna te gaan.

Met eten waren we voorzichtig. Het regenboogbord gaat over kleuren toevoegen, niet over goed en slecht eten. Sleept een kind een koekje naar het bord, dan zegt het spel dat lekkers af en toe mag, en: smakelijk! Toby wiebelt vrolijk. Niemand krijgt op zijn kop.

Routines helpen jonge kinderen. Kinderartsen schrijven dat kinderen het best gedijen als routines regelmatig, voorspelbaar en consequent zijn. Voor het slapengaan raden ze een vaste reeks stappen aan die kinderen helpt tot rust te komen. In het spel kunnen kinderen die stappen oefenen op een moment dat bedtijd geen strijd is.

Waar kinderen van genieten

De suikerbeestjes wegpoetsen is het hart van het spel. Elk beestje heeft een paar poetsbeurten nodig, vervaagt telkens een beetje en verdwijnt dan met een glinstering. Is de tijd om, dan straalt de hele mond en springt Toby een gat in de lucht.

Op het regenboogbord komt elk stuk eten precies terecht waar je kind het loslaat. Elke nieuwe kleur laat een stukje van de regenboogring rond het bord oplichten. Liggen alle zes de kleuren erop, dan straalt Toby en springt hij op.

Naar bed gaan eindigt met een klein, stil moment. Je kind tikt op de lamp, de kamer wordt donker, Toby wordt slaperig en het spel zegt welterusten. Daarna kan je kind de routine opnieuw beginnen.

Op het beginscherm doet Toby bij elke tik een kunstje, zoals een sprong, een draai of een snelle poetsbeurt. Daarna vertelt Toby een kort weetje. In de quiz krijgt Toby een glinster bij elk goed antwoord.

Zo speel je het samen

Eerst spelen, dan het echte werk. Poets na een ronde suikerbeestjes echte tanden op de manier van Toby: boven aan de ene kant, boven aan de andere kant, daarna onder, met kleine rondjes.

Kinderartsen zeggen dat alle jonge kinderen hulp van een volwassene nodig hebben bij het poetsen. Laat je kind eerst zelf poetsen en poets daarna zelf na.

Zeg bij de wastafel samen hardop de drie aanwijzingen: handpalmen en bovenkant, tussen de vingers, vingertoppen. Je kind kent ze uit het spel en mag voorgaan.

Praat over jullie eigen volgorde voor het slapengaan. Het spel doet bad, pyjama, tanden, verhaaltje, licht uit. Bij jullie thuis gaat het misschien anders, en dat is prima. Laat je kind jullie echte stappen op volgorde leggen, misschien met kleine tekeningen op de koelkast.

Kijk na het regenboogbord naar een echte maaltijd. Welke kleuren liggen er op je bord? Welke kunnen we morgen toevoegen?